EDİGE DESTANI

Destan Hakkında

Altınordu Hanı Edige Mirza Bahadır’dan adı alınan destanda, 15. Yüzyılda yaşayan Noyan Beyi Edige’nin kahramanlıkları ile 13. Yüzyılda kurulan Altınordu Devleti’nin 15. Yüzyılda Timurlular tarafından yıkılışını anlatmaktadır.

Destanın; 1820 yılından itibaren yazıya geçirilmiş Kırım, Tatar, Başkurt, Kazak, Karakalpak, Nogay, Özbek, Baraba Tatarları, Dağlı Altaylılar başta olmak üzere Türk halklarına ait otuzdan fazla değişik nüshası vardır.

Destanın Özeti

Toktamış Han tarafında yönetilen Altınordu devletinde “Edige”  adında bir kahraman ortaya çıkar. Han ile Edige mücadeleye girerler ve Edige’nin mensubu olduğu Noyan boyuna haksızlık yapılır. Bu sırada Edige’yi öldürmek için plan yapan Han’ın planlarını kendisine bağlı olan adamlardan öğrenen Edige planı bozar ve Altınordu topraklarını bırakarak Timur Bek’in yanına geçer.

Bu sırada Timur Bek’in kızını ve kırk kulunu dünyaya tek başına meydan okuyan Kara Tiyin Alp adlı birisinin kaçırdığını öğrenir. Kızında yardımı ile bu kişi öldürür. Bu sayede kızı kurtar ve Timur Bek tarafından büyük itibar görür ve derdini anlatır. Her türlü yardımı yapan Timur Bek, Toktamış üzerine sefere çıkar ve onu yener. Böylece Nogaylı halkının başına geçer.

 

Ayrıca şu an dinlediğiniz ses kaydından Kazak-Kırgız dilinde dinleyebilirsiniz…